Vì sao trước đây nhiều người tin rằng nên để vết thương tự khô?

Quan niệm này xuất phát từ việc khi vùng da tổn thương khô lại và hình thành lớp mài, nhiều người cho rằng đó là dấu hiệu da đang hồi phục tốt.

Trên thực tế, lớp mài là một phần của phản ứng bảo vệ tự nhiên của cơ thể. Tuy nhiên, việc xuất hiện lớp mài không đồng nghĩa với việc môi trường phục hồi bên dưới đang ở trạng thái tối ưu.

Những năm gần đây, nhiều nghiên cứu về chăm sóc vết thương cho thấy điều quan trọng không nằm ở việc làm vùng da thật khô, mà là tạo điều kiện phù hợp để quá trình tái tạo da diễn ra thuận lợi hơn.

Điều gì xảy ra khi da bị tổn thương?

Vết thương hở cần được xử lí

Khi da bị tổn thương, cơ thể sẽ trải qua nhiều giai đoạn liên tiếp:

Giai đoạn 1: Cầm máu

Cơ thể hình thành cơ chế bảo vệ nhằm hạn chế mất máu và ổn định vùng tổn thương.

Giai đoạn 2: Viêm

Các tế bào miễn dịch tham gia làm sạch mô tổn thương và chuẩn bị cho giai đoạn tái tạo.

Giai đoạn 3: Tăng sinh – tái tạo mô

Các tế bào mới bắt đầu hình thành để phục hồi cấu trúc da.

Giai đoạn 4: Tái cấu trúc

Da tiếp tục hoàn thiện trong nhiều tuần đến nhiều tháng sau khi bề mặt đã có vẻ lành.

Trong suốt quá trình này, điều kiện môi trường tại vùng da có thể ảnh hưởng đến trải nghiệm phục hồi.

Để vết thương hở tự khô có thật sự tốt hơn?

Không phải lúc nào cũng vậy.

Nghiên cứu về mô hình chăm sóc trong môi trường có kiểm soát độ ẩm (moist wound healing) cho thấy việc duy trì điều kiện phù hợp có thể hỗ trợ hoạt động của các tế bào tham gia vào quá trình tái tạo.

Khi vùng da quá khô:

-  Tế bào biểu mô có thể gặp khó khăn hơn trong việc di chuyển để tái tạo bề mặt.

-  Bề mặt da có xu hướng mất nước nhiều hơn.

- Lớp mài dày có thể làm thay đổi môi trường phục hồi phía dưới.

- Một số trường hợp có thể khiến quá trình hồi phục kéo dài hơn so với điều kiện chăm sóc phù hợp.

Điều này không có nghĩa vùng da cần luôn ẩm hoặc che phủ hoàn toàn, mà cần cân bằng giữa bảo vệ – vệ sinh – điều kiện hỗ trợ phục hồi.

Vậy có nên băng kín vết thương không?

Tùy loại tổn thương, mức độ, vị trí và giai đoạn phục hồi mà việc để hở hay che phủ sẽ khác nhau.

Thông thường, việc che phủ có thể được cân nhắc nhằm:

-  Giảm ma sát lên vùng da đang phục hồi

-  Hạn chế tác động từ môi trường bên ngoài

-  Hỗ trợ duy trì điều kiện phù hợp cho da

-  Giúp quá trình chăm sóc ổn định hơn

Trong khi đó, việc để hở hoàn toàn đôi khi có thể phù hợp ở một số tình huống cụ thể theo hướng dẫn chuyên môn.

Vì vậy, thay vì đặt câu hỏi “khô hay băng kín?”, câu hỏi phù hợp hơn là:

Làm thế nào để hỗ trợ da phục hồi đúng cách?

Chăm sóc da sau tổn thương: Điều quan trọng không nằm ở việc làm khô

Những nguyên tắc thường được ưu tiên hiện nay gồm:

-  Làm sạch nhẹ nhàng

-  Tránh tác động cơ học lên vùng da

-  Bảo vệ hàng rào da trong quá trình phục hồi

-  Duy trì điều kiện chăm sóc phù hợp

-  Theo dõi dấu hiệu bất thường và tham khảo nhân viên y tế khi cần

Bên cạnh đó, hiện nay cũng có nhiều giải pháp chăm sóc được thiết kế theo hướng hỗ trợ tạo lớp bảo vệ bề mặt và đồng hành cùng quá trình phục hồi của da.

Vậy sau khi làm sạch và bảo vệ vùng da, nên chăm sóc như thế nào?

Sau khi vùng da đã qua giai đoạn xử lý ban đầu và bước vào quá trình phục hồi, nhiều người thường chỉ dừng lại ở việc “để tự lành”. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm nhiều người bắt đầu quan tâm hơn đến việc chăm sóc bề mặt da nhằm hỗ trợ quá trình phục hồi sẹo diễn ra thuận lợi hơn.

Hiện nay, các giải pháp chứa silicone được sử dụng khá phổ biến trong chăm sóc da sau tổn thương nhờ khả năng tạo một lớp màng mỏng trên bề mặt da, từ đó hỗ trợ duy trì điều kiện phù hợp cho da trong quá trình phục hồi.

Gel trị sẹo Rebac silicone gel 

Trong đó, Rebac Silicone Gel được phát triển theo định hướng chăm sóc vùng da sau tổn thương với kết cấu dạng gel, dễ sử dụng trong quy trình chăm sóc hằng ngày.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng không có một sản phẩm nào thay thế hoàn toàn cho quá trình phục hồi tự nhiên của cơ thể. Việc chăm sóc đúng cách, kiên trì và phù hợp với từng giai đoạn của da vẫn là yếu tố quan trọng.

Tác giả: Thảo Vân